ÖNSÖZ 
Hukuk yargılamasında maddi hakkın doğru şekilde korunabilmesi, yalnızca 
uyuşmazlığın esasına ilişkin kuralların doğru uygulanmasına değil, aynı zamanda 
usul hukukunun temel ilkelerinin eksiksiz yerine getirilmesine bağlıdır. Bu ilkelerin 
başında ise, davanın doğru taraflar arasında görülmesini sağlayan husumet (taraf 
sıfatı) kurumu gelmektedir. 
Uygulamada, birçok davanın kanun yolu denetiminde bozulmasının temel 
nedenlerinden birinin; yanlış hasma dava açılması, eksik taraf teşkili, taraf 
değişikliği kurumunun gereği gibi uygulanmaması veya özel kanunlarda öngörülen 
izin ve ön koşulların göz ardı edilmesi olduğu görülmektedir. Oysa çoğu zaman, 
davanın esası yönünden haklı olan tarafın dahi sırf usule ilişkin bu eksiklikler 
nedeniyle hakkına ulaşması gecikebilmekte veya mümkün olamamaktadır. 
Bu eser, özellikle husumet izni davaları ve taraf sıfatına ilişkin usul sorunları 
konusunda uygulayıcıların ihtiyaç duyabileceği temel bilgileri, teorik açıklamalarla 
birlikte uygulama odaklı bir sistem içerisinde sunmak amacıyla hazırlanmıştır. 
Çalışmada yalnızca konuya ilişkin hukuki açıklamalara yer verilmemiş; aynı 
zamanda dava dilekçesi örnekleri, tensip zaptı taslakları, araştırılması gereken 
hususlar, uygulamada sıkça karşılaşılan hatalar, bozma nedenleri, emsal karar 
ilkeleri, kontrol listeleri, terditli talepler, pratik bilgiler ve "hap bilgiler" bir araya 
getirilerek uygulayıcıya doğrudan fayda sağlayacak bir başvuru kaynağı 
oluşturulmaya çalışılmıştır. 
Özellikle mesleğe yeni başlayan hâkim, Cumhuriyet savcısı ve avukatların, 
yoğun iş temposu içerisinde ihtiyaç duydukları bilgiye kısa sürede ulaşabilmeleri 
amacıyla eser; tablolar, şemalar, kontrol formları ve uygulama örnekleriyle 
desteklenmiştir. Bu yönüyle kitap, yalnızca teorik bir inceleme değil, aynı zamanda 
masa başında ve duruşma salonunda başvurulabilecek pratik bir çalışma rehberi 
niteliği taşımaktadır. 
Hiç şüphesiz hukuk, yaşayan ve sürekli gelişen bir bilim dalıdır. Yargı kararları 
ve mevzuat değişiklikleri doğrultusunda uygulama da zaman içerisinde 
değişebilmekte ve yeni ihtiyaçlar ortaya çıkabilmektedir. Bu nedenle, bu 
çalışmanın mutlak ve değişmez doğrular ortaya koyma iddiası bulunmamakta; 
aksine uygulamadan doğan sorunlara çözüm önerileri sunarak hukuk camiasına 
mütevazı bir katkı sağlaması amaçlanmaktadır. 
Bu eserin hazırlanmasında temel ilkemiz; "Doğru taraf, doğru usul ve 
doğru gerekçe olmadan doğru karara ulaşılamaz." düşüncesi olmuştur. Çünkü 
adaletin gerçekleşmesi, yalnızca haklı olanın belirlenmesiyle değil; doğru 
kişilerin, doğru usulle ve hukukun öngördüğü güvenceler çerçevesinde 
yargılamaya dahil edilmesiyle mümkündür. 
Bu çalışmanın; hâkimlerimize, Cumhuriyet savcılarımıza, avukatlarımıza, 
stajyer meslektaşlarımıza ve hukuk alanında çalışan tüm araştırmacılara faydalı 
olmasını temenni ediyor; uygulamada karşılaşılan sorunların çözümüne küçük de 
olsa bir katkı sağlayabilmesini diliyorum. 
Hüsnü ALDEMİR